Budowa i położenie płuc. Pęcherzyki płucne i opłucna.

Budowa i położenie płuc. Pęcherzyki płucne i opłucna

Płuca (pulmones) – to parzysty narząd o budowie pęcherzykowatej w kształcie stożków, który leży w jamie klatki piersiowej. U człowieka powierzchnia oddechowa płuc ma ponad 100 m². Płuca umiejscowione są po obu stronach serca i łączą się ze śródpiersiem przy udziale naczyń krwionośnych i oskrzeli. Płuco prawe jest większe od płuca lewego. Jest to spowodowane umiejscowienie serca w lewej części klatki piersiowej.

W płucu prawym wyróżnia się trzy płaty: górny, środkowy i dolny, a w płucu lewym 2 płaty: górny i dolny. Poszczególne płaty płuc oddzielone są od siebie głębokimi szczelinami (szczelina pozioma płuca prawego, szczelina skośna płuca prawego i szczelina skośna płuca lewego).

Każde płuco dzieli się na:

 wierzchołek

 podstawę

 powierzchnię:

• boczną (żebrową)

• przyśrodkową (śródpiersiową)

• przeponową.

Do płatów płucnych dochodzi odpowiednie rozgałęzienie oskrzeli głównych czyli tzw. oskrzela płatowe. Oskrzele płatowe wnika do zrazika płucnego i dzieląc się kilkukrotnie przechodzi w oskrzeliki, a te z kolei rozgałęziają się dalej na kilka przewodzików pęcherzykowych, które są gęsto usiane pęcherzykami płucnymi, czyli właściwą czynną powierzchnią wymiany gazowej. Pęcherzyki płucne to małe jamki o kształcie kulistymi zbudowane z nabłonka jednowarstwowego płaskiego. Światło każdego pęcherzyka wyściela nabłonek oddechowy, przez który odbywa się czynna wymiana gazowa pomiędzy krwią sieci włosowatej, a powietrzem oddechowym. Liczba pęcherzyków płucnych w obu płucach człowieka wynosi od 300 do 500 mln. Ich wielkość waha się w granicach od 150 do 250 µm.

Płuca pokryte są opłucną, czyli cienką błoną surowiczą, która zbudowana jest z tkanki łącznej zbitej ze sporą ilością włókien sprężystych. Powierzchnia opłucnej wydziela śliski płyn surowiczy zmniejszający tarcie między płucami i klatką piersiową podczas oddychania. Warstwa opłucnej wyścielająca ściany klatki piersiowej nazywa się opłucną ścienną, a warstwa obejmująca płuco – opłucną płucną (trzewną).

Opłucną ścienną ze względu na jej położenie dzielimy na:

 opłucną przeponową – leży na górnej powierzchni przeponowej

 opłucną śródpiersiową – pokrywa śródpiersie

 opłucną żebrową – okryte są nią żebra, mostek i trzony kręgów.